PIACI – Inheemse volkeren in vrijwillige isolatie en bij eerste contact

PIACI is de afkorting van Pueblos Indígenas u originarios en situación de Aislamiento y en situación de Contacto Inicial: inheemse volkeren die in vrijwillige isolatie leven of zich in een fase van eerste contact bevinden.

Zij wonen in de meest afgelegen en moeilijk toegankelijke gebieden van het Amazonegebied.

PIACI-volkeren bevinden zich onder andere in:

Brazilië, Peru, Bolivia, Colombia, Ecuador, Paraguay en Venezuela.

Inheemse volkeren

Met inheemse volkeren worden volkeren bedoeld die zichzelf als inheems erkennen, een eigen cultuur en identiteit behouden, een bepaald grondgebied bewonen en deel uitmaken van een staat overeenkomstig de grondwet van dat land. Hieronder vallen ook inheemse volkeren die in vrijwillige isolatie leven en volkeren die zich in een situatie van eerste contact bevinden.

Inheemse volkeren in isolatie of volkeren zonder contact

Dit zijn inheemse volkeren, of delen daarvan, die geen duurzame sociale relaties hebben ontwikkeld met andere leden van de nationale samenleving. Het kan ook gaan om volkeren die in het verleden wel dergelijke contacten hebben gehad, maar er vrijwillig voor hebben gekozen deze contacten te beëindigen.

Inheemse volkeren in eerste contact

Dit zijn inheemse volkeren, of delen daarvan, die een proces van eerste contact en interactie met andere leden van de nationale samenleving zijn begonnen.

Inheemse reservaten

Dit zijn door de staat afgebakende gebieden die tijdelijk onder een bijzondere beschermingsregeling vallen. Ze zijn bestemd voor inheemse volkeren die in isolatie leven of zich in een situatie van eerste contact bevinden. Zolang zij deze situatie behouden, zijn deze gebieden bedoeld om hun rechten, hun leefgebied en de omstandigheden die hun voortbestaan en integriteit als volk waarborgen, te beschermen.

Het is bekend dat veel PIACI-groepen binnen beschermde natuurgebieden in het Amazonegebied leven. Daarom moeten de staten van de verschillende landen passende maatregelen nemen om hun veiligheid, leefgebied en voortbestaan te garanderen.

Foto: Wataniba NGO

Een vrijwillige keuze voor een eigen manier van leven

Ondanks de uitdagingen van de tijd en de voortdurende bedreigingen van buitenstaanders, bestaan de PIACI nog steeds. Zij hebben er vrijwillig voor gekozen om op hun eigen manier en in afzondering te leven.

In meer of mindere mate zijn zij spiritueel en historisch verbonden met het land waarop zij leven en waar zij al hun activiteiten uitvoeren die noodzakelijk zijn voor hun voortbestaan.

De PIACI erkennen zichzelf als inheemse volkeren en zijn trots op hun identiteit. Zij behouden hun eeuwenoude en unieke cultuur, bewonen hun eigen grondgebied en maken deel uit van de staat, overeenkomstig de grondwet van hun land.

Bedreigingen voor hun voortbestaan

De PIACI behoren tot de meest kwetsbare inheemse volkeren ter wereld. Hun voortbestaan wordt voortdurend bedreigd, onder andere door het ontbreken van voldoende beleid en effectieve maatregelen die hun rechten en hun bestaan beschermen.

Zij worden geconfronteerd met de gevolgen van grootschalige projecten en activiteiten die hun grondgebieden binnendringen. Hieronder vallen onder andere extractieve activiteiten, olie- en gaswinning, ontbossing en bosbranden, waterkrachtcentrales en wegenbouw.

Wegen die hun gebieden binnendringen, kunnen bovendien het contact met drugshandel en andere illegale activiteiten vergemakkelijken en hun territoria doorsnijden.

Wanneer dergelijke activiteiten plaatsvinden binnen officieel erkende inheemse territoria, kunnen zij leiden tot illegale en gewelddadige invasies. Deze vormen niet alleen een ernstige bedreiging voor het leven en de gezondheid van de PIACI, maar verstoren ook het kwetsbare evenwicht van de biodiversiteit in het Amazonegebied.

De vernietiging van bossen en natuurlijke hulpbronnen bedreigt tegelijkertijd de planten, dieren en andere natuurlijke rijkdommen waarvan deze volkeren voor hun bestaan afhankelijk zijn.

Een dringende verantwoordelijkheid

De staten van Latijns-Amerika en de internationale gemeenschap moeten dringende maatregelen nemen om het leven, het grondgebied, de cultuur en de fundamentele rechten van de PIACI te beschermen.

Het beschermen van deze volkeren betekent niet alleen het beschermen van mensen en culturen die al duizenden jaren bestaan. Het betekent ook het beschermen van het Amazonewoud, zijn biodiversiteit en de kennis en levenswijzen die daarmee onlosmakelijk verbonden zijn.

De PIACI hebben gekozen voor een leven zonder voortdurend contact met de buitenwereld. Die keuze moet worden gerespecteerd en beschermd.